trȁnscendentālan
trȁnscendentālan prid. 〈odr. -lnī〉
Izvedeni oblici
| Pozitiv - neodr. | |
|---|---|
| muški rod | |
| jednina | |
| N | transcendentalan |
| G | transcendentalna |
| D | transcendentalnu |
| A | transcendentalna / transcendentalan |
| V | transcendentalni |
| L | transcendentalnu |
| I | transcendentalnim |
| množina | |
| N | transcendentalni |
| G | transcendentalnih |
| D | transcendentalnim / transcendentalnima |
| A | transcendentalne |
| V | transcendentalni |
| L | transcendentalnim / transcendentalnima |
| I | transcendentalnim / transcendentalnima |
| srednji rod | |
| jednina | |
| N | transcendentalno |
| G | transcendentalna |
| D | transcendentalnu |
| A | transcendentalno |
| V | transcendentalno |
| L | transcendentalnu |
| I | transcendentalnim |
| množina | |
| N | transcendentalna |
| G | transcendentalnih |
| D | transcendentalnim / transcendentalnima |
| A | transcendentalna |
| V | transcendentalna |
| L | transcendentalnim / transcendentalnima |
| I | transcendentalnim / transcendentalnima |
| ženski rod | |
| jednina | |
| N | transcendentalna |
| G | transcendentalne |
| D | transcendentalnoj |
| A | transcendentalnu |
| V | transcendentalna |
| L | transcendentalnoj |
| I | transcendentalnom |
| množina | |
| N | transcendentalne |
| G | transcendentalnih |
| D | transcendentalnim / transcendentalnima |
| A | transcendentalne |
| V | transcendentalne |
| L | transcendentalnim / transcendentalnima |
| I | transcendentalnim / transcendentalnima |
| Pozitiv - odr. | |
| muški rod | |
| jednina | |
| N | transcendentalni |
| G | transcendentalnog / transcendentalnoga |
| D | transcendentalnom / transcendentalnome / transcendentalnomu |
| A | transcendentalnog / transcendentalni |
| V | transcendentalni |
| L | transcendentalnom / transcendentalnome / transcendentalnomu |
| I | transcendentalnim |
| množina | |
| N | transcendentalni |
| G | transcendentalnih |
| D | transcendentalnim / transcendentalnima |
| A | transcendentalne |
| V | transcendentalni |
| L | transcendentalnim / transcendentalnima |
| I | transcendentalnim / transcendentalnima |
| srednji rod | |
| jednina | |
| N | transcendentalno |
| G | transcendentalnog / transcendentalnoga |
| D | transcendentalnom / transcendentalnome / transcendentalnomu |
| A | transcendentalno |
| V | transcendentalno |
| L | transcendentalnom / transcendentalnome / transcendentalnomu |
| I | transcendentalnim |
| množina | |
| N | transcendentalna |
| G | transcendentalnih |
| D | transcendentalnim / transcendentalnima |
| A | transcendentalna |
| V | transcendentalna |
| L | transcendentalnim / transcendentalnima |
| I | transcendentalnim / transcendentalnima |
| ženski rod | |
| jednina | |
| N | transcendentalna |
| G | transcendentalne |
| D | transcendentalnoj |
| A | transcendentalnu |
| V | transcendentalna |
| L | transcendentalnoj |
| I | transcendentalnom |
| množina | |
| N | transcendentalne |
| G | transcendentalnih |
| D | transcendentalnim / transcendentalnima |
| A | transcendentalne |
| V | transcendentalne |
| L | transcendentalnim / transcendentalnima |
| I | transcendentalnim / transcendentalnima |
Definicija
| 1. | fil. a. koji je s onu stranu ili prije svakog iskustva, odnosi se na uvjete spoznavanja predmeta koji su po postanku prije iskustva, ali omogućuju iskustvo i svaku zbiljsku spoznaju; nadiskustven, prediskustven b. koji je iznad materijalnog svijeta i neovisan o njemu |
| 2. | koji se odnosi, koji pripada transcendenciji |
Sintagma
∆ transcendentalna analitika dio transcendentalne logike koja raščlanjuje razum promatrajući onaj dio mišljenja koji ima svoje podrijetlo samo u razumu;
transcendentalna dedukcija fil. postupak kojim se opravdava primjena apriornih pojmova ili kategorija na objekte iskustva;
transcendentalna dijalektika fil. drugi dio Kantove transcendentalne logike koji nastoji odgovoriti na pitanje o ulozi i mogućnosti metafizike;
transcendentalna estetika fil. pojam iz Kantove transcendentalne logike koji označuje odnos osjetne spoznaje i apriorne predodžbe;
transcendentalna filozofija učenje koje zastupa stav da je »stvar o sebi« zauvijek nespoznatljiva upravo jer je transcendentna;
transcendentalna logika logika koja promatra apriorne pojmove i principe mišljenja i njihovu primjenu na predmete općenito (za razliku od klasične logike koja proučava samo formu mišljenja) (Kant);
transcendentalna meditacija metoda meditacije koja bi, uz pomoć različitih tehnika (ob. temeljenih na indijskoj filozofiji), trebala pomoći umu da prevlada sve misli i dođe u stanje blaženstva i potpunoga fizičkoga i psihičkog opuštanja
transcendentalna dedukcija fil. postupak kojim se opravdava primjena apriornih pojmova ili kategorija na objekte iskustva;
transcendentalna dijalektika fil. drugi dio Kantove transcendentalne logike koji nastoji odgovoriti na pitanje o ulozi i mogućnosti metafizike;
transcendentalna estetika fil. pojam iz Kantove transcendentalne logike koji označuje odnos osjetne spoznaje i apriorne predodžbe;
transcendentalna filozofija učenje koje zastupa stav da je »stvar o sebi« zauvijek nespoznatljiva upravo jer je transcendentna;
transcendentalna logika logika koja promatra apriorne pojmove i principe mišljenja i njihovu primjenu na predmete općenito (za razliku od klasične logike koja proučava samo formu mišljenja) (Kant);
transcendentalna meditacija metoda meditacije koja bi, uz pomoć različitih tehnika (ob. temeljenih na indijskoj filozofiji), trebala pomoći umu da prevlada sve misli i dođe u stanje blaženstva i potpunoga fizičkoga i psihičkog opuštanja
Etimologija
✧ vidi transcendèncija
